Дьиэ кэргэн күнүгэр анаан: Таптал туһунан сахалыы саамай истиҥ кинигэлэр
Дьиэ кэргэн, таптал уонна бэриниилээх буолуу күнэ — сыллата от ыйын 8 күнүгэр бэлиэтэнэр саамай сырдык, сылаас бырааһынньык. Бу күн биһиги чугас дьоммутун уонна олохпут тутаах өйдөбүлүн — тапталы санаан бэлиэтиибит.
Кинигэ ааҕыыта уйулҕаны уһугуннарар, дууһаны уоскутар уонна таптал араас өрүтүн арыйарга көмөлөһөр. Дьиэ кэргэн, таптал уонна истиҥ сыһыан туһунан хайаан да ааҕыллыахтаах кинигэлэрин ааҕааччыларбыт көрүүлэригэр таһаарабыт.
Гаврил Адамов - Сайдам. Дьыл5а оҥоһуута
Бу кэпсээҥҥэ дьиҥ олоххо буолбут тубэлтэ кэпсэнэр. Ыарахан ыарыыга ылларбыт эдэр киһи дьылҕата тосту уларыйар. Ааҕааччы иннигэр уйулҕаны хамсатар ыарахан этическэй ыйытыылар тураллар. Кини таптыыр уонна дьиэ кэргэннэнэр бырааптаах дуо? Чахчы дьиҥнээх таптал диэн тугуй? Эбэтэр бу судургу аһыныы эрэ иэйиитэ дуу? Киһиэхэ тоҕо маннык ыарахан тургутуулар бэриллэллэрий уонна кини бу олохтон тугу өйдөөн тахсыахтааҕый? Сүрүн дьоруой ис дууһатын дириҥ долгуйуулара, саарбахтааһыннара уонна ол үрдүнэн олоххо, дьолго тардыһыытын күүһэ ааҕааччыны олох суолтатын уонна анабыл, дьылҕа өйдөбүллэрин туһунан дириҥник толкуйдатар.
Даана Сард. Сүлүһүннээх таптал
Даана Сард «Сүлүһүннээх таптал» айымньытынан таптал киһини аҥаардас кынаттыыр эрэ буолбакка, самнарар, хара санаатын уһугуннарар дьайыылааҕын сэһэргиир. Айымньыга тус кыһалҕалаах, араас дьылҕалаах, уйулҕалаах, санаалаах дьон бэйэ-бэйэлэригэр сыһыаннара ырылхайдык ойууланар.
Иннокентий Лукачевскай-Силис. Күөмчүлэммит таптал
Айымньыга биир дэриэбинэҕэ үөрэхтэрин бүтэрэн үлэлии кэлбит эдэр кыргыттар, аармыйаттан ытык иэстэрин төлөөн, хаайыыттан буруйдарын боруостаан төннүбүт олохтоох уолаттар истиҥ доҕордоһуулара, бэйэ-бэйэлэринэн умсугуйуулара көрдөрүллэр. Дьиннээх таптал, сиэр-майгы, олоххо тардыһыы итэҕэтиилээхтик ойууланар. Дьылҕа хаан бу эдэр дьон төлкөлөрүгэр түөрэх быраҕан эрийэр-мускуйар. Арыгы дьалхааныттан, содур быһыыттан оһол, суорума суолланыы, хомойуох иһин, тумнуллубат. «Күөмчүлэммит таптал» сэһэн олох киһи баҕатын хоту салаллыбатын, үөйбэтэх өттүттэн араас түбэлтэлэр буолуохтарын сөп эбит диэн ааҕааччыны сэрэтэр.
Вера Маргилан. Якутский роман
Их трое. Сисадмин из тех, кого называют офисным планктоном, вполне подходящая кандидатура для замужества. Странный старик, бывший директор музея, любитель разбитых артефактов, помешанный на прошлом. Молодой красавец-бездельник, живущий на деньги родителей между Якутском и Новосибирском. Оба называют себя манкуртами — людьми, почти утратившими родной язык, оторванными от корней. Кто нужен героине романа? Кого она ищет? Возможно того, кто составит ей компанию в блужданиях по лабиринтам собственной души, которая ищет выход из тесноты и рутины к подлинной и настоящей жизни.
Иван Мигалкин. Таптал тыллар сыһыантан
Хомуурунньукка саха норуодунай бэйиэтэ Иван Мигалкин айар үлэтин сүөгэйэ-сүмэтэ талыллан киирдэ. Олох араас өрүттэрин кыраҕытык таба көрөн, сүрэҕинэн таайан, киһи санаатын эгэлгэтин сытыы, бэргэн тылынан этэр-тыынар. Кини ураннык чочуллубут хоһооннорун субурҕата кэрэҕэ угуйар, санааны сайгыыр, сырдыгы кэрэһилиир суолдьут сулус буолуо. Бэргэн этиилэр, истиҥ санаалар киһи сүрэҕин сылаанньыталлар, тыл күүһүнэн абылыыллар.
Мин маҥнайгы тапталым
Ол хаһан, хайдах этэй? Эдэркээн сүрэхпин аймаабыт, олох кэрэтин көрдөрбүт күндүттэн күндү киһим – маҥнайгы тапталым үйэ-саас тухары өйбөр-санаабар сүппэттии хааллаҕа, истиҥ иэйии буолан дууһабар иҥтэҕэ. Махтанабын, доҕоруом, үрүҥ түүн чуумпутун, сиккиэр тыал сылааһын, эдэр саас дьоллоох түгэннэрин бэлэхтээбиккэр…
Татьяна Находкина. Былдьаммыт дьылҕа
Таптал истиҥ иэйиитигэр куустаран, сылаас сыһыаныгар бигэнэн, өйдүүн-санаалыын курдаттыы тардыспыт киһигин кытта үйэ тухары бииргэ олорор, биир салгынынан тыынар, ардыгар, табыллыбат. Онтон кини таптала ыраас, нарын, эрэл кыымнаах. Ол эрээри...
